Έλενα Χουσνή Στα άδυτα των "δυτών" Εκδόσεις Δίαυλος

Από το πρώτο της βιβλίο η Έλενα καταφέρνει να κεντρίσει το ενδιαφέρον του αναγνώστη μ’ένα επίκαιρο και φλέγον θέμα. Ασχολείται με τον ορυκτό πλούτο της χώρας και συγκεκριμένα με τα κοιτάσματα πετρελαίου και τα παιχνίδια που παίζονται από τα “μεγάλα” κεφάλια της εγχώριας και διεθνούς πολιτικής σκηνής.

Ο επιχειρηματίας Παυλόπουλος με τη βοήθεια μίας μυστικής ομάδας τριών ατόμων κινούν τα νήματα και επηρεάζουν την πορεία των εξελίξεων. Συνένοχος στο παιχνίδι τους είναι ο υπουργός Χατζησταμάτης που παρακολουθεί τα γεγονότα από απόσταση και αποφασίσει να αντεπιτεθεί τη κατάλληλη στιγμή. Μελανό σημείο στη ζωή του είναι η απώλεια δυο αγαπημένων του προσώπων, του πατέρα και της αρραβωνιαστικιάς του από τροχαίο.

Αυτό το δύσκολο κομμάτι της ζωής του το μοιράζεται με τη δημοσιογράφο Νάνσυ σε συνέντευξη που της παραχωρεί. Αυτή η είδηση της κινεί το ενδιαφέρον και σε συνεργασία με τον συνταξιούχο αρχισυντάκτη και πρώην μέντορα της αποφασίζουν να ξετυλίξουν το κουβάρι και να βάλουν τα κομμάτια του πάζλ στη σωστή θέση. Σημαντική επίσης είναι και η βοήθεια του φίλους της και ερευνητή στη διαλεύκανση της υπόθεσης.

Ένα πρόσωπο που ξεχώρισα στο βιβλίο είναι ο υπουργός που με την ευσυνειδησία και το αίσθημα ευθύνης πρώτα προς τον εαυτό του και μετά προς τους πολίτες αναλαμβάνει τις ευθύνες του. Δεν αποποιείται τα λάθη που τον στοιχειώνουν και τον πονάνε. Έτσι αποφασίζει να μιλήσει και στη πορεία να παραιτηθεί. Απέχει παρασάγγας από το πολιτικό σινάφι που δε δρα για το καλό των πολιτών αλλά για την υποδούλωση του.

Πως συνδέεται το τροχαίο με τα κοιτάσματα πετρελαίου; Όλα αυτά βρίσκουν τις απαντήσεις τους στο απολαυστικό, ενδιαφέρον και καθηλωτικό μυθιστόρημα της Έλενας Χουσνή.

Φίλιππος Παναγιώτου Θανατοποινίτες Εκδόσεις Πηγή

Στα 16 ποιήματα του καταφέρνει να μας φέρει σε επαφή με τα αρνητικά συναισθήματα που αρνούμαστε να βιώσουμε. Καταστάσεις και βιώματα τόσο οικεία όπως είναι η απώλεια της αγάπης και η μοναξιά.

Ξεχώρισα το ποίημα  “Ημιτελές” που αναφέρει για τις στιγμές που ζούμε κάτι αρνητικό και δε μπορούμε να το εκφράσουμε όπως όταν προσποιούμαστε ότι είμαστε καλά ενώ μέσα μας παλεύουμε να κρατηθούμε όρθιοι και να μη λυγίσουμε. Χρειαζόμαστε βοήθεια αλλά κανένας δε μπορεί να μας προσφέρει ένα χέρι βοηθείας.

Επίσης στο ποίημα “Η δικιά μου μπαλάντα” αναφέρει “Ζωή δώσαμε σε οθόνες, η επαφή έγινε θλίψη”. Καταφέρνει με αυτό το στίχο να πιάσει το παλμό της σύγχρονης κοινωνίας που έχει αντικαταστήσει τη προσωπική επαφή με τα κοινωνικά δίκτυα. Ο κόσμος προτιμάει τα μέσα δικτύωσης γιατί είναι πιο άμεσα, έχει γρήγορη επαφή  και έχει παραλύσει  τα συναισθήματα του με έτοιμα εικονίδια χαράς, λύπης και ενθουσιασμού. Αυτό όμως έχει σαν αποτέλεσμα την αποξένωση και τη δυσκολία προσαρμογής στη καθημερινότητα. Μακροπρόθεσμα όμως δημιουργούνται και άλλα προβλήματα όπως το άγχος και η κατάθλιψη.

Τέλος στο ποίημα  “Xωρίς εσένα” γίνεται αναφορά για το τέλος μίας αγάπης. Αναζητάει το χάδι, το άγγιγμα, τα λόγια τρυφερότητας που πια ανήκουν στη λήθη. Το τωρινό συναίσθημα είναι ο πόνος και η θλίψη.

Μία πολύ ενδιαφέρουσα ποιητική συλλογή από τον ανερχόμενο Φίλιππο Παναγιώτου που με την απλή και άμεση γραφή του δημιούργησε την εικόνα του σύγχρονου αλλοτριωμένου ανθρώπου. 

Έκτορ Αμπάδ Φασιολίνσε Η λήθη που θα γίνουμε Εκδόσεις Πατάκη

Ο συγγραφέας μέσα από το βιβλίο του αποτίει φόρο τιμής στον αδικοχαμένο πατέρα του.Μας παρουσιάζει στιγμές από τη ζωή του την οικογενειακή,την πανεπιστημιακή και την επαγγελματική. Ιδρυτής του τμήματος προληπτικής ιατρικής στο πανεπιστήμιο της Αντιόκια γαλούχησε τους φοιτητές του με τις ιδέες του και η ειδοποιός διαφορά σε σχέση με τους άλλους συναδέλφους του είναι ότι πήγαινε τους ασκούμενους στις παραγκουπόλεις να δουν τις πραγματικές συνθήκες που βίωνε ο κόσμος.Δε ξεχώριζε πλούσιο και φτωχό παρείχε τη βοήθεια του σε όλους ανεξαιρέτως.Ο ρηξικέλευθος τρόπος δράσης του δεν είχε μόνο υποστηρικτές αλλά και πολλούς εχθρούς που του στέρησαν αρχικά την πανεπιστημιακή του πορεία με συνοπτικές διαδικασίες και στη συνεχεία τη ζωή του.

Μελανό σημείο στη ζωή του πατέρα και της οικογένειας είναι ο θάνατος της μίας κόρης του.Εκεί κλυδωνίστηκαν τα θεμέλια της οικογένειας και μία απώλεια πάντα αφήνει πίσω της τραύματα που δεν επουλώνονται εύκολα.Ο συγγραφέας μετά τη δολοφονία του πατέρα του αποφασίζει να φύγει από το Μεδεγίν και να πάει να ζήσει στην Ιταλία καθώς βλέπει όλοι οι φίλοι του εκλιπόντος να δολοφονούνται.


Ο Εκτορ Αμπάδ Φασιολίνσε μέσα από την εξιστόρηση αναπολεί ωραίες και άσχημες αναμνήσεις που βίωσε.Η ενθύμηση της αυτοκτονίας τον κάνει να ξαναπενθήσει μία άσχημη εμπειρία που έζησε και να θυμηθεί καταστάσεις της μαύρης περιόδου που έζησε.



Ένα εκπληκτικό κοινωνικό και πολιτικό μυθιστόρημα που συγκινεί και αγγίζει με τα μηνύματα που αφήνει!

Μάρσελ Προυστ Αναζητώντας το χαμένο χρόνο Πρώτος τόμος Από τη μεριά του Σουάν Εκδόσεις Εστία

Το βιβλίο χωρίζεται σε τρία μέρη. Στο πρώτο ο αφηγητής που ενδεχομένως να είναι και ο ίδιος ο συγγραφέας αναπολεί στιγμές από τα παιδικά του χρόνια, που έζησε στο Κομπραί. Το ερέθισμα για να γράψει του το έδωσε η δοκιμή μίας μαντλέν το κατεξοχήν παραδοσιακό γαλλικό γλύκισμα. Αναφέρεται στη μητέρα του και το πόσο αποζητούσε την παρουσία της. Γίνεται επίσης αναφορά στη θεία του, τη Λεονί και την υπηρέτρια της, την Φρανσουάζ.

Στο δεύτερο μέρος έχουμε το ερωτικό ειδύλλιο του Σουάν με μία γυναίκα “ελαφρών ηθών’, την Οντέτ. Εκεί βλέπουμε την επίδραση που έχει ο έρωτας. O περίγυρος του σχολιάζει αρνητικά τη σχέση του καθώς η γυναίκα ανήκει σε κατώτερα κοινωνικά στρώματα. Γίνεται επιτυχημένα ο διαχωρισμός των κοινωνικών τάξεων. Αν και ο Σουάν θεωρεί τη μεσαία τάξη βαρετή μπλέκει με μία τέτοια γυναίκα και πέφτει σε πολλές υπερβολές για να κρατήσει το ενδιαφέρον της, ενώ στην ουσία ο ίδιος χάνει κάθε μέρα τον εαυτό του και πιο πολύ. Το συναίσθημα που κυριαρχεί έντονα στη σχέση είναι η αρρωστημένη ζήλεια του.

Στο τρίτο μέρος ο αφηγητής μας μιλάει για τον έρωτα του με τη Ζιλμπερτίν Σουάν. Ο τόπος που εκτυλίσσεται το γεγονός είναι στο Παρίσι.

Ο Προύστ καταφέρνει να δημιουργήσει εκπληκτικές εικόνες. Είναι περιγραφικός, λυρικός, σαρκαστικός και με πολύ όμορφη αίσθηση του χιούμορ. Ένα αριστουργηματικό βιβλίο!!!!

Γιάννης Ξανθούλης Το τανγκό των Χριστουγέννων Εκδόσεις Διόπτρα

Η ιστορία εκτυλίσσεται το 1970 στο στρατόπεδο Βάτη στον Έβρο όπου ετοιμάζεται να γιορτάσει τα Χριστούγεννα. Εκεί συναντάμε τον αξιωματικό Στέφανο Καραμανίδη, ένας εσωστρεφής άνθρωπος που ζητάει από το φαντάρο Λάζαρο Λαζάρου που έχει τη θέση του τηλεφωνητή  να του μάθει να χορεύει τανγκό.

Στόχος των μαθημάτων είναι να ζητήσει σε χορό μία γυναίκα που του έχει κλέψει τη καρδιά αλλά δυσκολεύεται να το εξωτερικεύσει λόγω κάποιων θεμάτων που υπάρχουν.. Η συνύπαρξη των δύο αντρών είναι μοναδική και ξεχωριστή. Στην αρχή υπάρχει η ανασφάλεια, η ντροπή, το άγχος και η συστολή που δημιουργείται και στους δυο.

Είναι δυο χαρακτήρες εκ διαμέτρου αντίθετοι ο Καραμανίδης σκληρός και με πυγμή λόγω της θέσης του ο δε Λαζάρου ένας ευαίσθητος και χαμηλών τόνων άνθρωπος  που αναλαμβάνει να διδάξει τον ανώτερο του. Υπάρχει μία αμοιβαία ερωτική συνύπαρξη μεταξύ τους αλλά αυτό που μένει είναι το πόσο ωραία δένουν μεταξύ τους.

Ο Γιάννης Ξανθούλης σκιαγραφεί μοναδικά τους χαρακτήρες και τη μελαγχολία που πηγάζει από τα κατάβαθα της ψυχής του καθενός. Σκέψεις και λόγια που ποτέ δεν θα ειπωθούν δρουν καταλυτικά στην ιστορία. Αυτό έχει σχέση και με τα βασικά πρόσωπα της ιστορίας αλλά και με τους υπόλοιπους.

Ένας εκπληκτικός συγγραφέας και μία μοναδική ιστορία μ'ένα όμορφο τέλος που αφήνει έντονα συναισθήματα.

John Williams Ο Στόουνερ Εκδόσεις Gutenberg

Ένα εκπληκτικό βιβλίο που το αγάπησα από τις πρώτες σελίδες του. Μας παρουσιάζει τη ζωή του Στόουνερ από την ηλικία των 6 ετών που ζούσε με τους γονείς του, την απόφαση του πατέρα του να σπουδάσει γεωπονική και τη μεταπήδηση που αποφάσισε να κάνει ο ίδιος να σπουδάσει λογοτεχνία. Επίσης μας μιλάει και για τον ερωτικό του βίο αλλά το βιβλίο πιο πολύ επικεντρώνεται στην αξία της λογοτεχνίας και στο λειτούργημα του δασκάλου. Μέχρι το τέλος του βίου του τον ταλανίζει το ερώτημα αν κατάφερε να σταθεί επάξια στο ρόλο του κοινωνού της γνώσης.

Ο Στόουνερ σαν χαρακτήρας είναι ένας χαμηλών τόνων άνθρωπος, συνεσταλμένος και που πολλά πράγματα στη ζωή του τα δέχτηκε και τα ενστερνίστηκε χωρίς να παλέψει ή να τα διεκδικήσει. Ο ψυχισμός του και ο χαρακτήρας του μου είναι πολύ συμπαθής γιατί βρήκα κάποια κοινά στοιχεία με τη δική μου ιδιοσυγκρασία.

Αύγουστος Κορτώ Σκυλίσια ψυχή Εκδόσεις Πατάκη

Κεντρικό πρόσωπο του βιβλίου είναι η Έστερ Κλάιν που έζησε στο Βερολίνο το 1930. Μία περίοδο όπου στη Γερμανία το Ναζιστικό κόμμα με επικεφαλή το Χίτλερ ήταν στην εξουσία. Στόχος του ήταν η εξόντωση των εβραίων.

Για την Έστερ αυτό ήταν μεγάλο πλήγμα καθώς αναγκάστηκε να σταματήσει το σχολείο και να μετακινηθεί στο στρατόπεδο συγκέντρωσης του Μπούχενβαλντ όπου έζησε την απόλυτη εξαθλίωση και μηδενισμό της ανθρώπινης ύπαρξης.

Ως αυτιστική στα δύσκολα χρόνια που βίωσε είχε τη παρέα των σκύλων που την βοήθησαν στη συναισθηματική κάλυψη και ήταν το στήριγμα της.

Ο Κορτώ σ’αυτό το βιβλίο του καταπιάνεται με μία “μαύρη” ιστορική περίοδο την Ναζιστική Γερμανία και τα στρατόπεδα συγκέντρωσης όπου τόσος κόσμος υπέφερε από τα βασανιστήρια. Δε παρουσιάζει όμως το σύνολο αλλά την ηρωίδα που αφηγείται τις εμπειρίες της σε πρωτοπρόσωπη αφήγηση.

Κινείται σε δυο χρονικές περιόδους παρόν και παρελθόν. Αυτό όμως που έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον και το είπε και ο συγγραφέας στη παρουσίαση του είναι ότι το ερέθισμα για τη συγγραφή το πήρε από τη σχέση που είχε ο Χίτλερ με το σκυλί του. Όσο σκληρός κι αν ήταν σαν άνθρωπος είχε και ψήγματα ευαισθησίας.

Ένα καλογραμμένο ανάγνωσμα με γρήγορη πλοκή και μ’ένα πολύ ενδιαφέρον θέμα!

Colm Toibin Καραβοφάναρο στο μαύρο νερό Εκδόσεις Gutenberg

Κεντρική ηρωίδα του βιβλίου είναι η Έλεν που μαζί με το σύζυγο της το Χιου διοργανώνουν ένα πάρτι. Όλα βαίνουν καλώς μέχρι που δέχεται την επόμενη ημέρα  έναν απρόσμενο επισκέπτη που την ενημερώνει ότι ο αδερφός της, ο Ντέκλαν, είναι άρρωστος και βρίσκεται στα τελευταία στάδια της ασθένειας του AIDS.

Η Έλεν σοκάρεται και αποφασίζει πρώτα να το μοιραστεί με τη γιαγιά της και αργότερα με τη μητέρα της. Ο Ντέκλαν τις τελευταίες μέρες του θέλει να της περάσει στο σπίτι της γιαγιάς του με τη μητέρα, την αδερφή και τους φίλους του. Εκεί θα δοκιμαστούν οι σχέσεις και των τεσσάρων προσώπων θα αναμετρηθούν με αλήθειες και γεγονότα που θέλουν τον χρόνο τους για να τα αποδεχτεί κάποιος.

Ο συγγραφέας χειρίζεται το θέμα της οροθετικότητας αλλά και της ομοφυλοφιλίας με σεβασμό. Κυρίως όμως δε μένει τόσο στο κομμάτι της ασθένειας αλλά πιο πολύ στο τρόπο που το αντιμετωπίζουν τα οικεία πρόσωπα του Ντέκλαν. Εκεί διαφαίνονται οι προκαταλήψεις και ο φόβος για το διαφορετικό.

Το Καραβοφάναρο στο μαύρο νερό είναι ένα μελαγχολικό βιβλίο γιατί στηρίζεται στα παλιά δεδομένα που οι άνθρωποι δε λάμβαναν τη φαρμακευτική αγωγή και οι πιθανότητες επιβίωσης ήταν μικρές. Σήμερα οι άνθρωποι ζουν  κανονικά χωρίς προβλήματα.

Το AIDS είναι το σύνδρομο της επίκτητης ανοσοανεπάρκειας που προκαλείται από τον HIV. Ο HIV είναι ο ιός της ανθρώπινης ανοσοανεπάρκειας που προσβάλλει το ανοσοποιητικό σύστημα του ανθρώπου που είναι υπεύθυνο για την άμυνα του οργανισμού ενάντια σε διάφορες ασθένειες.

Μεταδίδεται με τη σεξουαλική επαφή, τη κοινή χρήση συριγγών και από τη μητέρα στο παιδί όταν η μητέρα δε λαμβάνει τη κατάλληλη φαρμακευτική αγωγή. 

Δε μεταδίδεται από τις κοινωνικές επαφές, την καθημερινή συναναστροφή με άτομα που έχουν τον ιό, από τη θάλασσα ή τη πισίνα, από τη κοινή χρήση της τουαλέτας και από τσιμπήματα εντόμων.

Με αφορμή το βιβλίο μία μικρή ενημέρωση για τον HIV/AIDS.

Ανδρέας Πασσάς Κακή σπορά Εκδόσεις Πνοή

Η “Kακή σπορά” είναι ένα δυνατό και σκληρό βιβλίο. Αποτελείται από έντεκα διηγήματα όπου οι ήρωες του παλεύουν με τους δαίμονες και τα συναισθήματα τους.

Ξεχώρισα το T.M.T(Terror Management Theory) όπου ο γιατρός ανακοινώνει σ’ένα νέο άντρα ότι έχει όγκο στον εγκέφαλο. Πολλές σκέψεις κατακλύζουν τον ασθενή. Στην αρχή το αντιμετωπίζει με χιούμορ αλλά όσο προχωράει στη συνειδητοποίηση αυτού που βιώνει αντιλαμβάνεται το πόσο λίγος καιρός του απομένει και πόσο άτρωτοι μπορούμε να γίνουμε σε κάτι τέτοιο όπου η ίδια η ασθένεια έχει διαγράψει τη πορεία που θα μας βάλει να διαβούμε και εμείς απλά  παραμένουμε θεατές σ’αυτό που ζούμε.

Στο “Κομάντσι” έχουμε την ιστορία του Δημήτρη και της Λουκίας όπου κάθε απόγευμα συναντιούνται σ’ένα μικρό πάρκο στο Βοτανικό. Έχουν μεγάλη ηλικιακή διαφορά αλλά αυτό που τους ενώνει είναι η απελπισία της ύπαρξης τους. Ο Δημήτρης από μικρός έζησε το πόλεμο, έγινε μισθοφόρος και έκανε δουλειές που τον μείωναν σαν άνθρωπο μέχρι που βγήκε στη σύνταξη. Αντίστοιχα η Λουκία πουλάει το κορμί της. Σ’αυτό το παιχνίδι την έβαλε ο πρώην φίλος της που την μύησε επίσης στα ναρκωτικά. Βρίσκει τραγικό τέλος στη πορεία αλλά θα ήθελα να σταθώ σε μία φράση που αγγίζει το παλμό της κοινωνίας μας “η αστυνομία δεν θα το ερευνήσει. Δεν χρειάζεται φαντασία. Μία πρεζού πόρνη. Τέλος. Δεν αξίζει παραπάνω προσοχή.” Το εύκολο συμπέρασμα και η στιγματοποίηση κοινωνικών ομάδων είναι σύνηθες φαινόμενο. Άλλωστε όσο πιο “περιθωριοποιημένος” είναι κάποιος πιο άνετα κλείνει μία υπόθεση και μπαίνει στο ράφι και στη λήθη.

Ανέλυσα δυο από τα έντεκα διηγήματα που με άγγιξαν και με προβλημάτισαν. Είναι ένα αξιόλογο βιβλίο που καταφέρνει να πιάσει το σφυγμό μίας αλλοτριωμένης κοινωνίας.

Paul Auster 4321 Εκδόσεις Μεταίχμιο

Πρωταγωνιστής του βιβλίου είναι ο Άρτσιμπαλντ Ισαάκ Φέργκιουσον. Η αφήγηση ξεκινάει από τη γέννηση και καταλήγει μέχρι την ενηλικίωση του. Από αυτή την αφετηρία δίνεται το λάκτισμα να ξετυλιχτούν  4 διαφορετικές ιστορίες και προσωπικότητες του Φέργκιουσον.

Το κοινό χαρακτηριστικό και των 4 προσώπων είναι ότι έχουν την ίδια οικογένεια(η μητέρα είναι η Ρόουζ και ο πατέρας ο Στάνλει), αγαπάνε πολύ τη συγγραφή ιστοριών. ασχολούνται ελάχιστα με τη πολιτική ζωή της χώρας και είναι βιβλιόφιλοι. Η διαφορά τους έγκειται στα βιώματα και τις εμπειρίες που θα ζήσει το κάθε πρόσωπο.

Όλα αυτά εξελίσσονται στην Αμερική σε μια περίοδο έντονων κοινωνικών και πολιτικών ζυμώσεων όπως είναι η δολοφονία του Κένεντι, ο θάνατος του Μάρτιν Λούθερ Κινγκ, οι ταξικές διαφορές, ο πόλεμος στο Βιετνάμ και οι φοιτητικές εξεγέρσεις.

Τα δυο ερωτήματα που θέτει ο Αuster είναι το κατά πόσο οι συμπτώσεις και το τυχαίο μπορούν να μας επηρεάσουν. Όπως και τι θα γινόταν αν αλλάζαμε πορεία σε κάποιες φάσεις της ζωής μας και αν το αποτέλεσμα θα ήταν καλύτερο από αυτό που ζούμε στη τωρινή κατάσταση. Σ’αυτό το “αν” στηρίχθηκαν και δημιουργήθηκαν οι 4 διαφορετικές εκδοχές του ίδιου προσώπου.

Ένα καταπληκτικό βιβλίο που παρότι ογκώδες(1226 σελίδες)δε κουράζει και κρατάει αμείωτο το ενδιαφέρον μέχρι το τέλος. Μία δυνατή αναγνωστική εμπειρία που αξίζει να τη ζήσετε!

Francois Roux Η ακαθάριστη εθνική ευτυχία Εκδόσεις Πόλις

Παρουσιάζει τη πολιτική και κοινωνική κατάσταση στη Γαλλία τα τελευταία 35 χρόνια. Μέσα σε αυτό το κλίμα κινούνται και τα 4 πρόσωπα ο Πολ,ο Μπενουά,ο Ροντόλφ και ο Τανγκί. Τους γνωρίζουμε σε δυο ηλικιακές περιόδους στην ηλικία των 18 χρόνων αλλά και στα 46 τους χρόνια.. Ο Πολ δεν ξέρει τι να ακολουθήσει στη ζωή του και ενώ ξεκινάει τις σπουδές του στη ιατρική στη πορεία τα παρατάει και γίνεται ηθοποιός. Ο Μπενουά δεν απαρνιέται το χωριό του και παραμένει εκεί όπου εξασκεί το επάγγελμα του φωτογράφου. Ο Ροντόλφ φιλοδοξεί να γίνει ένας επιτυχημένος πολιτικός και το καταφέρνει στη πορεία. Ο Τανγκί θα ασχοληθεί με το κομμάτι των επιχειρήσεων.

Το ενδιαφέρον είναι στην ηλικία των 46 τους χρόνων που και οι τέσσερις είναι επιτυχημένοι στο επαγγελματικό κομμάτι αλλά υπάρχουν ρωγμές στους υπόλοιπους τομείς της ζωής τους. Αυτό που μου άρεσε πάρα πολύ είναι στο πόσο ωραία δημιούργησε τους χαρακτήρες όσον αφορά το ψυχολογικό τους υπόβαθρο. Το ερώτημα που τίθεται είναι βίωσαν έστω και λίγο την ευτυχία; Είναι ικανοποιημένοι από τις ζωές τους και την προσωπική τους ευημερία;

Το βιβλίο κλείνει με μία ωραία πρόταση που νομίζω συνοψίζει όλη την ουσία "Η ευτυχία,εντέλει,δεν είναι καθόλου σοβαρή υπόθεση.Είναι μάλιστα,και είμαι βέβαιος γι'αυτό,το μόνο πράγμα στον κόσμο που θα έπρεπε να παίρνουμε αψήφιστα.